Αξιολόγηση σωματικού βάρους. Δίαιτες αδυνατίσματος & διατροφικοί κίνδυνοι.

Το καλοκαίρι έχει μπει για τα καλά και αρκετοί από μας έχουν αρχίσει να σκέφτονται πώς θα απαλλαγούν από τα περιττά κιλά τους. Φυσικά, η λύση δεν είναι να στραφούμε σε δίαιτες επικίνδυνες για την υγεία μας, δίαιτες εξαντλητικές, δίαιτες που υπόσχονται ταχεία απώλεια βάρους με κάθε κόστος.

 

 

Στόχο μας, θα πρέπει να αποτελεί η ουσιαστική μείωση πόντων, η βελτίωση της εικόνας σώματος και η βαθμιαία μείωση του λιπώδους ιστού. Πριν από κάθε προσπάθεια απώλειας βάρους, κρίνεται σκόπιμο να έχει προηγηθεί αξιολόγηση του σωματικού μας βάρους, έτσι ώστε να προσδιορίσουμε πιο σωστά τον στόχο μας. Σε περίπτωση που απευθυνθούμε σε κάποιον επιστήμονα διαιτολόγο – διατροφολόγο, η αξιολόγηση αυτή διενεργείται συνήθως στην πρώτη συνάντηση, βάσει των σωματομετρήσεών μας, όπου τίθενται και οι στόχοι του διατροφικού προγράμματος. Παρακάτω παρουσιάζονται οι βασικές μέθοδοι αξιολόγησης του σωματικού βάρους και της σωματικής σύστασης.

Πώς καθορίζεται το φυσιολογικό βάρος;

Μία πρόχειρη κατάταξη των ατόμων ως προς το βάρος και το ύψος, γίνεται βάσει του Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ). Ο ΔΜΣ αποτελεί το πηλίκο του βάρους ενός ατόμου (σε κιλά) προς το τετράγωνο του ύψους (σε μέτρα), συγκεκριμένα ΔΜΣ=βάρος/ύψος2. Όταν ο ΔΜΣ είναι μεταξύ του 18,5 και του 24,9 το βάρος θεωρείται φυσιολογικό για το ύψος.

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΩΜΑΤΙΚΟΥ ΒΑΡΟΥΣ ΒΑΣΕΙ ΔΕΙΚΤΗ ΜΑΖΑ ΣΩΜΑΤΟΣ (ΔΜΣ)

dms

Υπολογίστε το δικό σας ΔΜΣ διαιρώντας το βάρος σας (σε κιλά ) προς το ύψος2 (σε μέτρα) και ανακαλύψτε σε ποια κατηγορία ανήκετε βάσει του παραπάνω πίνακα.

Με ποιον τρόπο αξιολογείται η σύσταση του σώματος;

Ο πλέον αξιόπιστος δείκτης για την αξιολόγηση του σωματικού βάρους είναι η εύρεση της σύστασης σώματος δηλαδή, η μέτρηση του % ποσοστού σωματικού λίπους. Για να βρεθεί το ποσοστό αυτό απαιτείται να διενεργηθεί λιπομέτρηση από επιστήμονα διαιτολόγο-διατροφολόγο, η οποία πραγματοποιείται συνήθως είτε με την μέθοδο της βιοηλεκτρικής εμπέδισης, με ειδικά μηχανήματα τους λιπομετρητές ή τις ζυγαριές-λιπομετρητές, είτε με την μέθοδο των δερματοπτυχομετρήσεων.

Πότε το σωματικό λίπος θεωρείται φυσιολογικό;

Στο διάγραμμα παρουσιάζονται τα φυσιολογικά επί της εκατό ποσοστά λίπους ενός υγιούς ενήλικα άντρα και μιας υγιούς ενήλικης γυναίκας για την κάθε ηλικιακή ομάδα ξεχωριστά. Μία γυναίκα για παράδειγμα με ποσοστό λίπους 31% αξιολογείται ως φυσιολογική, ενώ ένας άνδρας με ποσοστό λίπους 31% αξιολογείται ως παχύσαρκος ανεξαρτήτως της ηλικιακής ομάδας στην οποία ανήκει.

grafima 640x295

Μέτρηση περιφερειών: Αξιολογήστε το βάρος σας εύκολα και γρήγορα.

Τέλος, ένας εύκολος και ανέξοδος τρόπος να αξιολογήσουμε το σωματικό βάρος μας είναι κάνοντας μετρήσεις των περιφερειών μας με μια μεζούρα. Στην περίπτωση αυτή μπορούμε να μετρήσουμε την περιφέρεια της μέσης, των γλουτών, του μπράτσου μας αλλά και του μηρού μας.

Πότε η περιφέρεια μέσης θεωρείται αυξημένη;

Περιφέρεια μέσης μεγαλύτερη από 80 εκατοστά για τις γυναίκες και 94 εκατοστά για τους άντρες σημαίνει ότι εμφανίζουμε κεντρικού τύπου παχυσαρκία. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται οι τιμές για τις οποίες η περιφέρεια μέσης αξιολογείται ως υψηλή και ως πολύ υψηλή για τους άνδρες και για τις γυναίκες ξεχωριστά.

filo

ΑΠΩΛΕΙΑ ΒΑΡΟΥΣ & ΔΙΑΙΤΕΣ ΑΔΥΝΑΤΙΣΜΑΤΟΣ

Αφού προηγηθεί αξιολόγηση του σωματικού μας βάρους και θέσουμε τους στόχους μας, καλούμαστε να επιλέξουμε την μέθοδο απώλειας βάρους που θα ακολουθήσουμε. Συχνά οι άνθρωποι αναζητούμε την εύκολη λύση στο θέμα της απώλειας βάρους αψηφώντας τους κινδύνους που αυτή μπορεί να εγκυμονεί. Ωστόσο, θα πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί με τους διατροφικούς χειρισμούς, καθώς οι δραστικές δίαιτες και οι απότομες αυξομειώσεις του βάρους μας δύναται να οδηγήσουν μακροχρόνια σε παχυσαρκία, σε κακή εικόνα σώματος αλλά ακόμη και σε προβλήματα υγείας αργότερα στην ζωή μας.

ΑΝΟΡΘΟΔΟΞΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ & ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ

Δίαιτες με σούπες, δίαιτες αποτοξίνωσης μόνο με φρούτα, χημικές δίαιτες, δίαιτες με υποκατάστατα γευμάτων, δίαιτες που βασίζονται σε ροφήματα και κάψουλες, αποτοξινωτικές δίαιτες, διάσημες ανορθόδοξες δίαιτες που αναφέρουν απώλεια βάρους μεγαλύτερη των 2-3 κιλών την εβδομάδα θα πρέπει να αποφεύγονται. Αντίθετα, θα πρέπει να επιδιώκεται απώλεια βάρους βασισμένη σε υγιεινά πρότυπα διατροφής τα οποία ως στόχο τους έχουν την μακροχρόνια συμμόρφωση σε ένα νέο τρόπο ζωής, την αλλαγή των διατροφικών συνηθειών προς το καλύτερο δυνατό, την αποφυγή ακραίων συμπεριφορών και την αποσύνδεση του φαγητού από συναισθηματικούς παράγοντες.

Καθένας από μας, πριν ακολουθήσει μία δίαιτα θα πρέπει πρώτα να την μελετάει, και αφού την αξιολογήσει με γνώμονα την κριτική του σκέψη, μετά να την εφαρμόζει. Δίαιτες που αποκλείουν ολόκληρες ομάδες τροφίμων, δίαιτες που οι δημιουργοί τους ισχυρίζονται ότι μπορούμε να πετύχουμε υπερβολική απώλεια βάρους σε μικρό διάστημα, δίαιτες που υπόσχονται μόνιμη απώλεια βάρους χωρίς στερήσεις, βασισμένες σε περίπλοκα πρότυπα τα οποία δεν σέβονται τις αρχές της μεσογειακής διατροφής θα πρέπει να πονηρεύουν τον ενδιαφερόμενο και σε κάθε περίπτωση να μην εφαρμόζονται. Επιπλέον, θα πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας ότι η ραγδαία μείωση του βάρους συχνά συντελεί στην επανειλημμένη επανάκτηση του βάρους (φαινόμενο γιο-γιο), που είναι ιδιαίτερα επιβαρυντική για την οστική πυκνότητα αλλά και για την μυϊκή μάζα. Αντίθετα, ένα ισορροπημένο διαιτολόγιο για απώλεια βάρους περιλαμβάνει τρόφιμα από όλες τις διατροφικές ομάδες (όπως κρέας, ψάρι, κοτόπουλο, λαδερά φαγητά, όσπρια, ζυμαρικά, φρούτα, λαχανικά, γαλακτοκομικά κλπ), σε συγκεκριμένη ποσότητα και με συγκεκριμένη συχνότητα εβδομαδιαίως. Με τον τρόπο αυτό καλύπτονται οι διατροφικές ανάγκες μας τόσο στα βασικά θρεπτικά συστατικά όσο και στα διάφορα μικροθρεπτικά συστατικά, δεν προκαλούνται διατροφικές ελλείψεις και μπορούμε να επιτύχουμε μείωση του βάρους της τάξης των 4-5 περίπου κιλών τον μήνα.

Συμπερασματικά, δίαιτες που αποκλείουν ολόκληρες ομάδες τροφίμων και που υποστηρίζουν υπερβολική απώλεια βάρους σε μικρό διάστημα, βασίζονται κυρίως στην απώλεια υγρών και μυϊκού ιστού και μπορεί να αποβούν επικίνδυνες τόσο για την υγεία μας όσο και για την εμφάνισή μας. Αντίθετα, στόχο κάθε υγιεινού διαιτητικού πλάνου αποτελεί η μείωση του λιπώδους ιστού με επακόλουθο τη μείωση πόντων και τη βελτίωση της εικόνας σώματος μέσα από αλλαγή του τρόπου ζωής και την τήρηση των αρχών της υγιεινής διατροφής. Τέλος, σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να ενθαρρύνεται η φυσική δραστηριότητα, ενώ βασικός στόχος κάθε διατροφικής αλλαγής θα πρέπει να είναι η προώθηση της βέλτιστης υγείας, ψυχικής και σωματικής ευεξίας.

Σοφία Ελευθερίου, MSc Κλινική Διαιτολόγος – Διατροφολόγος /  info@diatrosofia.gr

Μπορεί επίσης να σας αρέσει Περισσότερα από τον συγγραφέα

Αφήστε μια απάντηση

Εγγραφή στο Newsletter μας!

Εγγραφείτε στο ενημερωτικό μας δελτίο και ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία Ιατρικά Νέα.

You have Successfully Subscribed!

Μετάβαση σε γραμμή εργαλείων